Khi thời tiết thay đổi hay cơ thể mệt mỏi, những triệu chứng như nghẹt mũi, sổ mũi, đau đầu nhẹ thường tìm đến, gây không ít phiền toái cho cuộc sống hàng ngày. Giữa vô vàn các phương pháp hỗ trợ được truyền tai nhau, xông hơi giải cảm nổi lên như một liệu pháp dân gian quen thuộc, được nhiều người áp dụng với hy vọng giảm bớt sự khó chịu.
1. Tìm hiểu về xông hơi giải cảm
Xông hơi giải cảm là gì và làm thế nào để thực hiện xông hơi một cách an toàn, tránh những rủi ro không đáng có?
1.1. Xông hơi giải cảm là gì?
Xông hơi giải cảm là việc sử dụng hơi nóng, thường là hơi nước có thể kết hợp với một số loại thảo dược tự nhiên hoặc tinh dầu, để tác động lên cơ thể, đặc biệt là đường hô hấp trên. Mục đích chính là làm giảm các triệu chứng khó chịu thường gặp khi bị cảm lạnh như nghẹt mũi, chảy nước mũi, hay cảm giác nặng đầu.

Cơ chế hoạt động dựa trên nguyên tắc khá phổ biến: hơi nóng ẩm được hít vào có thể giúp làm loãng dịch nhầy trong mũi và cổ họng, tạo điều kiện cho việc loại bỏ chúng dễ dàng hơn. Từ đó mang lại cảm giác thông thoáng tạm thời.
Bên cạnh đó, nhiệt độ từ hơi nước cũng góp phần làm ấm cơ thể, tạo cảm giác thư giãn, dễ chịu chung. Tuy nhiên, cần phải nhấn mạnh rằng đây là phương pháp hỗ trợ làm giảm triệu chứng, không phải là cách điều trị tận gốc nguyên nhân gây bệnh, thường là do virus.
*** Xem thêm: CÁC BÀI THUỐC TRỊ CẢM LẠNH HIỆU QUẢ, DỄ LÀM VÀ AN TOÀN TẠI NHÀ
1.2. Lợi ích tiềm năng của xông hơi khi bị cảm
Dựa trên những nguyên tắc vật lý và kinh nghiệm dân gian được công nhận rộng rãi, việc áp dụng xông hơi giải cảm một cách thận trọng có thể mang lại một số lợi ích hỗ trợ nhất định như:
- Hỗ trợ làm giảm nghẹt mũi, sổ mũi: Hơi nước ấm và ẩm khi được hít vào đường hô hấp có thể giúp làm loãng dịch tiết đặc quánh trong niêm mạc mũi xoang, khiến chúng dễ dàng được đẩy ra ngoài hơn, giúp bạn cảm thấy dễ thở hơn trong một khoảng thời gian.
- Thư giãn cơ thể: Khi cơ thể được làm ấm, các cơ bắp có xu hướng thả lỏng, tinh thần cũng trở nên dễ chịu hơn. Điều này đặc biệt có ý nghĩa khi bạn đang cảm thấy uể oải, khó chịu do bị cảm.
- Làm dịu cổ họng đang bị đau rát nhẹ hoặc ngứa do ho: Một số nghiên cứu sơ bộ cũng cho thấy nhiệt độ ấm có thể hỗ trợ hoạt động của hệ tuần hoàn ngoại vi.

2. Cách xông hơi giải cảm an toàn và hiệu quả tại nhà
Để việc xông hơi giải cảm thực sự mang lại cảm giác dễ chịu mà không gây hại, việc tuân thủ các nguyên tắc an toàn là vô cùng quan trọng. Nếu áp dụng phương pháp truyền thống với nồi nước nóng và trùm khăn, cần hết sức cẩn thận để tránh bị bỏng do hơi nước hoặc do đổ nồi nước. Khoảng cách giữa mặt và nồi nước cần được giữ an toàn, và nên có người hỗ trợ nếu bạn cảm thấy yếu.
Dù sử dụng phương pháp nào, hãy luôn ghi nhớ những lưu ý cốt lõi sau đây dựa trên kiến thức sức khỏe phổ thông:
- Uống đủ nước: Bổ sung nước trước và sau khi xông để tránh mất nước do đổ mồ hôi.
- Thời gian và nhiệt độ hợp lý: Chỉ nên xông trong khoảng 10-15 phút mỗi lần, với nhiệt độ vừa phải, dễ chịu. Tuyệt đối không cố gắng chịu đựng nhiệt độ quá cao hoặc xông quá lâu. Hãy lắng nghe cơ thể bạn.
- Không xông hơi khi: Đang sốt cao (trên 38 độ C), cảm thấy quá mệt mỏi, chóng mặt, buồn nôn, mắc các bệnh tim mạch nặng, huyết áp cao hoặc thấp không ổn định, các bệnh hô hấp mãn tính nặng. Phụ nữ mang thai, trẻ nhỏ, người cao tuổi có sức khỏe yếu cần tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi quyết định xông hơi.
- Sau khi xông: Lau khô người ngay, mặc quần áo kín đáo, tránh gió lùa trực tiếp và nghỉ ngơi ở nơi ấm áp. Không nên tắm ngay sau khi xông.

3. Những hiểu lầm phổ biến về xông hơi giải cảm
Một hiểu lầm khá phổ biến là xông hơi giải cảm có thể “chữa khỏi” bệnh cảm cúm. Điều này là không chính xác. Cảm lạnh thông thường chủ yếu do virus gây ra và cơ thể cần thời gian để tự phục hồi. Xông hơi chỉ là biện pháp hỗ trợ làm giảm triệu chứng tạm thời, giúp bạn cảm thấy dễ chịu hơn trong quá trình bị bệnh.
Một quan niệm sai lầm khác là xông càng nóng, càng lâu, ra càng nhiều mồ hôi thì càng “thải độc” tốt và mau hết bệnh. Thực tế, việc xông quá nóng hoặc quá lâu có thể gây mất nước nghiêm trọng, rối loạn điện giải, thậm chí sốc nhiệt, đặc biệt nguy hiểm với người có sức khỏe yếu. Hãy luôn nhớ, an toàn là trên hết.
Như vậy, xông hơi giải cảm có thể là một phương pháp hỗ trợ hữu ích, giúp mang lại cảm giác dễ chịu, giảm nghẹt mũi và thư giãn cơ thể khi bạn không may bị cảm lạnh, nhưng chỉ khi được thực hiện đúng cách và tuyệt đối an toàn. Nó không thay thế được việc nghỉ ngơi đầy đủ, uống nhiều nước và các biện pháp y tế cần thiết khác khi bệnh trở nặng.